Mehmet Keleş

Mehmet Keleş

Yazar
Yazarın Tüm Yazıları >

Etkin Dinleme

A+A-

Atalarımız, ‘Az söyle, çok dinle’ derken aslında yapmamız gerekeni 4 kelimeyle özetlemişler. Bir nevi çok söyleyip az dinlemeyi faydalı bulmamışlardır. İnsan sosyal bir varlıktır. Bu özelliğinden dolayı insanoğlu toplumda kendini ifade etmek için birçok yöntem kullanır. Bu yöntemlerden en çok konuşmayı seçer. Kimi zaman doğruları konuşur, kimi zaman işine geleni. Ama hep konuşur. Konuşurken de dinlenmek ister. Çünkü dinlenildiğini bilmek insana güven verir, ‘Karşıdaki bana değer veriyor’ hissi uyandırır.  Dinlenildiğinde sevincini, kederini, düşüncelerini paylaşmış olur. Bu da insanı yeni düşüncelere yönlendirir, yeni ufuklar açar. Konuşmayı biliyoruz bilmesine fakat karşımızdakini dinleyebiliyor muyuz? Onu anlayabiliyor muyuz, söylediklerini anlamlandırabiliyor muyuz? Sadece dinlemekle mi kalıyor yoksa dinliyor gibi mi görünüyoruz? Belki de çevremizle iletişimimizin temel problemi burada: karşımızdaki kişiyi etkin dinlememek.

***

Etkin dinleme, söylenenleri sadece duymak değildir. Söyleyeni ve söylenenleri önemli bulmaktır. Söylenenleri kavramaya çalışma, değerlendirme süreci olarak da tanımlayabiliriz. Etkin dinleme yaparken aslında aktif bir süreçte yer alırız. Karşımızdaki kişi anlattıkça önemli noktaları belirler, dinlediğimizi karşımızdakine hissettirir ve kişiyi kendini ifade etme konusunda cesaretlendiririz. Özellikle okullarda etkin dinlemenin birçok faydası vardır. Akademik başarının temelinde dinleme yeteneğinin olduğu yadsınamaz. Hem öğrenci hem de öğretmen etkin dinlemeyi aktif olarak kullandığında başarı gelecektir. Öğrenci açısından baktığımızda etkin dinleme yeteneğini iyi kullanan bir öğrenci, öğrenme sürecinde bir adım önde olacaktır. Anlatılan bilgileri sadece duymakla kalmayıp anlamlandırdığında, önem verdiğinde etkili bir öğrenme süreci yaşayacaktır. Derste motivasyonu yükselir, derse aktif katılım sağlanır. Aynı şekilde öğretmen de etkili dinleme yöntemini kullandığında öğrenciyle arasında sağlam bir iletişim kuracaktır. Öğretmen-öğrenci arasındaki sağlam bir iletişim ise başarıya giden yolda önemli bir adımdır.

***

Peki, etkin dinleme yaparken nelere dikkat etmeliyiz? Püf noktaları var mıdır? Elbette etkili dinleme yaparken uymamız gereken konular var. Her şeyden önce karşımızdaki kişinin sözünü kesmemeliyiz. Sözünü kestiğimizde konu dağılabilir, kişi kendini ifade etmekte zorlanabilir. Ayrıca dinleme yaparken kişiyle göz teması kurup yüzüne bakmalıyız. Başka bir şeyle uğraşmak, başka bir yöne bakmak iletişim engeli olabilir. Anlatılanları yadırgamamalı ve yargılamamalıyız. Yadırgamak ve yargılamak kişiler arasında çatışmaya yol açabilir. Dinlerken sabırlı davranılmalı. Sabırsız tutum ve davranışlar iletişim ve etkin dinlemeyi olumsuz etkiler. Anlatılanlardan farklı konulara geçmek, soru sormak da etkili dinleme önündeki engellerdir. Sonuç olarak tarifi ve telaffuzu çok kolay fakat uygulaması bir o kadar zordur etkin dinleme. Dünya genelinde etkin dinlemeyi başaran insanların sayısı arttıkça başarı artacaktır. Belki de etkin dinleyen insanların sayısı arttıkça gerginlikler, çatışmalar ve savaşlar azalacaktır.

 

 

Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.