İsmail İkiz

İsmail İkiz

Yazar
Yazarın Tüm Yazıları >

Maslow

A+A-

“Yoksullardan uzaklaşınca sanat, yoksullaşmıştır.”

Romain Rolland

***

Abraham Harold Maslow, 1908 doğumlu psikoloji profesörüdür ve ‘Maslow’un İhtiyaçlar Hiyerarşisi’ adı verilen çalışmanın yazarıdır. ‘Maslow’un İhtiyaçlar Hiyerarşisi’ insanın yaşam içerisinde motivasyonunu oluşturan güdülerinin kendi içerisinde bir sistemi olduğuna ve bunların da 5 ana grupta toplandığını söyler. Bu 5 ana grup şunlardır; fizyolojik ihtiyaçlar, güvenlik ihtiyaçları, ait olma ve sevgi ihtiyacı, saygı ihtiyacı, kendini gerçekleştirme ihtiyacı.

Bu bahsedilen ihtiyaçları bir piramit şeklinde düşünecek olursak, piramidin en altında fizyolojik ihtiyaçlar, bir üzerinde güvenlik ihtiyaçları, bir üstünde ait olma ve sevgi ihtiyacı, bir üstünde saygı ihtiyacı, en üstte ise kendini gerçekleştirme ihtiyacı bulunmaktadır. Piramidin en altında bulunan, insan için ilk sıradaki gereksinimken en üstte bulunan en son gereksinimdir. ‘Maslow’un İhtiyaçlar Hiyerarşisi’ bize bunu anlatmaktadır.

Fizyolojik ihtiyaçlar bedeni ihtiyacalardır; açlık, susuzluk, uyku, cinsellik gibi… Güvenlik ihtiyaçları adıyla müsemma barınma ve korunma gereksinimleridir. Ait olma ve sevgi ihtiyacı ise eksiklik sevgisi ve varlık sevgisi olmak üzere iki ana başlıkta ele alınan anne, baba, eş, çocuk, arkadaş, bir yöreye, bir gruba ait olmak gibi sayılabilecek ihtiyaçlardır. Saygı ihtiyacı ise önceki gereksinimlerin tamamlanmasından sonra insanın ihtiyaç duyacağı özgüven ve dışarıdan şahsına duyulan saygı hissidir. En son sırada sayılan ve piramidin tepesinde yer alan ihtiyaç ise kendini gerçekleştirme ihtiyacıdır. Önceki dört aşamada bulunan ihtiyaçlar sağlandığında dahi eksik olan taraf insanın kendini gerçekleştirememesidir.

Bazı çalışmalarda bu ihtiyaçlar 7 ana başlıkta toplanmış olup sanat, estetik gibi kavramlar bu ihtiyaçlar arasında 6. sırada sayılmaktadır. Pek çok yönüyle şahsıma göre de bu çalışma doğrudur. Uyku ihtiyacı olan bir insan pek güvensiz bir halde dahi uykuya dalabilir. Ekmek parası uğruna canını hiçe sayan insan birincil ihtiyacı için ikincil ihtiyacını görmezden geliyor demektir.

Peki, nöbetteki asker uykusu geldiği için gözlerini kapatıp uykuya dalarsa ona hak mı vermeliyiz? Ya bir işçi ekmek parası diyerek iş güvenliğini hiçe sayarsa onu mazur mu görmeliyiz? Ya da bir toplum farklı şeyleri öne sürerek sanata tamamen sırtını çevirirse haklı mı olacaktır? Sorularımın kısa cevaplarının olmadığının farkındayım. Amacım askeri, işçiyi, toplumu suçlamak, cahil yerine koymak da değil. Hayatımın belli evrelerinde saydığım üç grup içerisinde de bulundum ve saydığım üç seçimi de yaşadım.

Sonuç olarak ihtiyaçlarımızın kati çizgilerle çizilmiş olmasa bile bir sıralaması vardır. Bir önceki aşamadaki ihtiyaç karşılanırken daha sonrasında sayılan ihtiyaçları göz ardı etmememiz de yadsınamaz bir gerçektir. Yani güvenlik ihtiyacımızı ihmal edip, canımızı tehlikeye atacak şekilde çalışarak, iş sağlığı ve güvenliğini ihmal etmemeliyiz. Sanat ve estetik ihtiyacımızın olduğunu fark etmeli ve bu ihtiyacı televizyon ekranına hapsetmemeliyiz. Kendimizi gerçekleştirme duygumuzu okey, tavla masalarında, halı sahalarda tüketmemeliyiz. Hayati olmayan bir mesele için sırf acelemiz var diye trafiği birbirine katmamalı, güzel görüneceğim diye ahlak değerlerini çöpe atmamalı, daha fazla kazanacağım diye başkasının kazancından kesmemeli, dikkat çekeceğim, ilgi göreceğim diye göreneklerimizi ihmal etmemeliyiz.

***

“Ruhun elle birlikte çalışmadığı yerde, sanat olmaz.”

Leonardo da Vinci

 

Kültür Sanat Günlüğü

* Konya Büyükşehir Belediyesi ile TRT tarafından hazırlanan ‘Emiray’ isimli çizgi dizi her gün saat 16.15 -19.15 saatlerinde TRT Çocuk ekranlarında…

* Çınar Sanat Atölyesinin sahneye koyacağı, Ömer Naci Topçu’nun kaleme aldığı “Mor Çiçekli Tarla” isimli tiyatro oyunu 28.01.2018 Pazar saat 19.00’da N.E.Ü. Erol Güngör Salonunda (Eğitim Fakültesi İçi) 12 yaş üzeri izleyicilerini bekliyor.

* Turgut Özakman’ın kaleminden çıkan “Bir Şehnaz Oyun” 1, 2 ve 3 Şubatta Konya DT Sahnesinde…

 

Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.