Kazı Destek Yapıları Yönetmeliği'ne JMO'dan itiraz: Hukuki süreç başlatıldı!
16 Temmuz 2026 tarihli yönetmelik değişikliğini yargıya taşıyan Jeoloji Mühendisleri Odası, zemin güvenliğinin masa başı hesaplarla sağlanamayacağını belirterek jeoteknik süreçlerde disiplinler arası ortak sorumluluk çağrısında bulundu.
TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası (JMO), 16 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kazı Destek Yapıları Tasarım ve Uygulama Esasları Yönetmeliği’ne tepki gösterdi. Oda tarafından yeni düzenlemenin mühendislik jeolojisini sadece bir "veri toplama" faaliyeti olarak değerlendirdiği ve jeoloji mühendislerinin rolünü pasifleştirdiği savunularak bu durumun güvenli yapı üretimini riske attığı vurgulandı.
‘Zemin sadece bir yük değil, canlı bir mühendislik malzemesidir’
Açıklamada zemin ve kayaların inşaat hesaplarında sadece yapıya yük getiren veya mesnet oluşturan pasif unsurlar olarak görülmesinin teknik bir hata olduğuna dikkat çekildi. Türkiye'nin aktif fay hatları, yeraltı suyu dinamikleri ve karmaşık jeolojik yapısına işaret edilerek kazı göçmeleri ve heyelanların ana sebebinin statik hesap hatalarından ziyade saha gerçekleriyle örtüşmeyen jeolojik-jeoteknik modeller olduğu ifade edildi.
‘Uluslararası standartlar disiplinler arası çalışmayı şart koşuyor’
İnşaat Mühendisleri Odası'nın (İMO) uluslararası standartların "tasarım ile veri toplamayı ayırdığı" yönündeki iddialarına da yanıt verilen açıklamada; Eurocode 7, FHWA ve AASHTO gibi küresel kılavuzların jeoteknik tasarım ile saha araştırmalarını bölünmez bir bütün olarak ele aldığı belirtildi. Jeoteknik projelendirmenin masa başı statik hesaplardan ibaret olmadığı, uygulamanın her aşamasında jeolojik verilerin ve saha gözlemlerinin (inklinometre, yeraltı suyu takibi vb.) güncellenmesi gerektiği kaydedildi.
Hukuki süreç başlatıldı
Yönetmelikte jeolojik model, arazi araştırmaları ve jeoteknik karakterizasyon gibi temel kavramlara yer verilmesine rağmen bu görevleri yürütecek meslek disiplinlerinin açıkça tanımlanmadığına vurgu yapıldı. Çok disiplinli çalışmanın bir "lütuf değil zorunluluk" olduğunu belirten Jeoloji Mühendisleri Odası, Jeoloji Mühendisliği'nin yetki ve imza haklarını kısıtladığı gerekçesiyle 16 Temmuz 2026 tarihli yönetmelik değişikliğine karşı hukuki süreç başlattıklarını duyurdu.
Bakmadan Geçme
