Şeyh Abdülkadir Geylani Kimdir?
Bu hafta sizlere Afyon ili Bolvadin ilçesinde medfun olan Şeyh Seyyid Abdülkadir Geylani’den bahsetmek isterim. Kendisi Abdülkadir Geylani Bağdadi’nin 12. kuşak torunudur.
Biz bugün belki Bağdat’a giderek Abdülkadir Geylani Hazretleri’ni ziyaret edemiyoruz ancak torununu ziyaret edebilme imkanımız var. Ne mutlu ki Anadolu’nun kalbinde İslam için çalışmış ve milletimize manevi önderlik yapmış Seyyidlerin ayak izleri var.
Bugün türbe olarak kullanılan tekkenin hangi tarihte inşa edilmiş olduğu kesin olarak bilinmemekle birlikte 1642’de inşa edilmiş olan cami ile yakın tarihlerde olduğu düşünülmektedir. Şeyh Seyyid Abdülkadir Geylanî Tekkesi, evladiyelik bir tekkedir. Tekke şeyhi, kurucu şeyh Geylanî’nin evlatları arasından seçilir. Erkek evlatları tekkenişinlik yaparlar. Kadirî geleneğinin topluma yansıyan ilk yönü; zaviyede kurulan imaretle gelenlerin, gidenlerin, geceleyenlerin ihtiyaçları karşılaması ayrıca günlük ihtiyaç sahiplerine yemek verilmesidir. Diğeri ise su vakıfları kurmaları, çeşmeler yaptırarak toplumun su ihtiyacını karşılamaya çalışmalarıdır.
Kadiri tarikatının kurucusu Abdülkadir Geylani’nin torunu olan şeyhin medfun bulunduğu türbede on yedi sanduka yer almaktadır. 1989 senesindeki onarımla birlikte mermerle kaplanmış olan sandukalardan mihrabın sağ tarafında yer alan büyük lahdin Abdülkadir Geylani’ye diğerlerinin de eşi Ayşe Dudu, Şeyh Seyyid I. Abdüllatif, Şeyh Salih, Şeyh II. Abdüllatif ile aile fertleri, Şeyh Hüseyin, kızları ve torunlarına ait olduğu bilinmektedir.
IV. Murat, gönderdiği 1640 tarihli fermanla, yöneticilerin Kadiri şeyhine hürmet etmelerini, onu vergiden muaf tutmalarını emreder. IV. Mehmet’in gönderdiği 1649 tarihli fermanda ise vergi muafiyeti tekrarlanır. Abdülkadir Geylani, 1651 senesinde vefat etmiştir. Yerine sırasıyla oğlu Seyyid Abdüllatif Efendi, Seyyid Hüseyin (ö.1760), Şeyh Seyyid Salih (ö.1803), Şeyh Seyyid Abdüllatif II, Şeyh Seyyid Mehmet İzzet (1834-1899), Şeyh Seyyid Mehmet Efendi şeyhlik yaparlar. Tekkenin son postnişini Şeyh Mehmet Efendi ise 1930’da vefat etmiştir.
Ülkemizde bulunan büyüklerimizin kıymetlerini bilip himmetlerine lâyık olabilmek duası ve ruhaniyetlerine birer Fatiha hediye etmek temennisiyle.
Sevgi ve saygı ile…
